Dolar, FED, Türkiye ve Başka Dünyalar...

Dolar, FED, Türkiye ve Başka Dünyalar...

Son zamanlarda, dolar kurundaki hızlı yükselişler nedeniyle bu sıralar sık sık döviz muhabbeti yapıyoruz. Hem gerçek yaşamda, hem internette son zamanların en popüler konularımızdan bir tanesi. Daha önce ben de konu hakkında yazdım. "Doların Böyle Olacağı Belliydi." diyerek yazdığım yazıda, üretmeyen, ürettiğini ziyan eden, cehaletle savaşmayan milletlerin sonuçta gelebileceği noktanın buradan ötesi olmadığını söylemiş ve bir de benzetme yapmıştım. Şimdi, ABD Merkez Bankası'nın faizleri bu yıl içerisinde artıracağı ve bunu iki kez yapacağı kesinleşti. Ancak Haziran'da bir artış olmadığı için dolar kurunda bir düşüş meydana geldi.

Peki, buraya kadar iyi hoş da... FED tarafında faiz artışı olunca ne olacak? Artış haberi gelene kadar TCMB faiz artışı yapmış olmazsa; muhtemelen hızlı bir kur yükselişi meydana gelecek. TCMB kuru tutabilmek için, faizleri artırmak zorunda kalacak. Türkiye tarafında faizler arttıktan sonra, kur bir miktar gevşeyecek. Fakat muhtemelen artış yeterli gelmeyecek. Tabi bunlar yalnızca tahmin. Ancak kurun yükseleceği -neredeyse- kesin. FED faizleri artırmaktan vazgeçtiğini açıklamazsa, olağan üstü bir TL performansı seyretmezsek olacak olan bu.



Bu işin Türkiye'de bir takım yansımaları olacak. Hemen aklıma gelenleri sıralamam gerekirse, FED'in faiz artırmasına bağlı olarak:

1. Türkiye'den sermaye çıkışı yaşanacak. Dolar, anavatanına dönmeye başlayacak.
2. Kur yükselecek. Kurun yükselmesine bağlı olarak, Türkiye'de birçok kalemde pahalanmalar başlayacak.
3. Kurun yükselişi, öncelikle enerji fiyatlarına yansıyacak muhtemelen. Enerji fiyatlarındaki artış, un, şeker, yağ gibi temel gıda da dahil olmak üzere her şeyin fiyatını yükseltecek. Enflasyon oluşmaya başlayacak.
4. Kurun yükselmesini önlemek isteyen MB, faiz artıracak.
5. Bu sırada vatandaş durumu görecek ve kendince tedbir almaya çalışarak dolar satın alacak. Bu kuru tekrar yükseltecek.
6. Ve "kendini gerçekleştiren kehanet" doğrulanacak.

Tüm bunları önlemek mümkün mü? Korkarım hayır. Fakat bu süreci en az hasarla atlatmanın yolları da yok değil. Cem Seymen'in sıkça söylediği gibi, "Üreteceğiz. Üretmekten başka çaremiz yok." deyip, sıvayacağız kolları. Topraklarımızı işleyeceğiz. Tarım arazilerimizi canlandıracağız. Kentlerden köylere döneceğiz. Hayvancılığımızı, ayağa kaldıracağız. Katma değerli ürün üreteceğiz. İyi olduğumuz alanlara yöneleceğiz. Ancak herkes "imeceye" katılırsa, birlikte belimizi doğrultabiliriz. Aksi durumda, yine aynı şeyleri ileride bir gün yaşarız.

Beton yaşam kalitesini artırmaz, artıramaz. Betonu dökeceksek, gerçekten ihtiyaç olduğunda dökmek zorundayız. Yoksa, "Şuraya bir bina dikeriz. Daire başı 150 bin kalsa, 10 daireden; oh karlı iş!" mantığıyla aynı çukura tekrar ve tekrar saplanırız.

Bu yüzden, herkes iyi olduğu alanda üretmek zorunda. Birlikte çalışmak, iş ahlakımızı geliştirmek, yardım etmek ve kalkınmak zorundayız. Gündelik yaşamın telaşı arasında, atladığımız bu konular; kendi tekrar ede ede bizi tarih sahnesinden silebilir. Her tekrarında, bir kez daha zorlaşıyor durumu toparlamak.

Biz bunları konuşurken, ülkemizden uzaklarda, dışarıda bir yerlerde insanlar; bu hafta sonu gidecekleri konserleri, buluşacakları arkadaşlarını, takımlarının futbol maçını, vizyona girecek filmleri ve çocuklarının doğum günlerini konuşuyorlar. Neden? Neden biz sadece bunları konuşmak yerine, FED'den, dolardan, Türkiye'nin geleceğinden konuşuyoruz? Neden Türkiye'de bunlar konuşulmak zorundayken, diğer ülkelerde değil? Türkiye ile diğer ülkeler, başka dünyalarda mı?

Korkarım evet. Biz "gelişmekte olan" bir ülkeyiz. Diğer ülkeler, gelişmiş ülkeler... Hoş, çocukluğumdan beri gelişe gelişe bir hal olduk ama "gelişiyoruz" işte... Ülkeyi kalkındırmak için yapmamız gereken şeyler var. Katetmemiz gereken yollar var. Açmamız gereken kapılar var. Yol uzun ve meşakkatli. Fakat başlamak için en iyi gün, bugün...

Dipnot: Konuyla ilgili olarak okunmasını tavsiye ettiğim bir kitap var: Beyaz Zambaklar Ülkesinde. Kitaptan daha sonra, uzun uzadıya bahsedeceğim ancak bu kitabın halimizi düzeltmekte bize rehber olabileceği düşüncesindeyim.

PAYLAŞ

D

• 
• 
• 
• 
•